Poszukując kredytu hipotecznego, warto zapoznać się ze szczegółami oferty. Służy temu Europejski Spersonalizowany Arkusz Informacyjny (ESIS), który zawiera dokładne informacje na temat wszystkich warunków kredytu. O tym, jak je odczytywać i na co zwracać uwagę, opowie Malwina Lis, ekspert kredytowy.

Zadanie formularza

Przed podjęciem decyzji w sprawie przyznania kredytu hipotecznego kredytodawca czy też pośrednik ma obowiązek przedstawić kredytobiorcy wspomniany formularz. We wszystkich bankach wygląda on tak samo, tak aby łatwiej można było porównywać poszczególne oferty. W formularzu znajdują się wszelkie informacje związane z udzieleniem kredytu, co zwiększa ochronę kredytobiorcy i zabezpiecza go przed nieuczciwymi praktykami w postaci zatajania części informacji. To, czy banki stosują formularze i wprowadzają w życie dobre praktyki monitoruje także Komisja Nadzoru Finansowego.

Zawartość formularza

Wydawać by się mogło, że taki szczegółowy dokument pomoże w usystematyzowaniu informacji i porównaniu ofert. W codziennej praktyce eksperta finansowego dostrzegam jednak, że ta lawina informacji bywa czasem utrudnieniem dla klienta. Dlaczego? Zacznijmy od tego, że każdy arkusz składa się z min. 10 stron zapisanych drobną czcionką. Zazwyczaj klient otrzymuje kilka plików tekstu. Chcąc porównać oferty 3 różnych banków z dodatkowymi produktami, otrzymamy 6 formularzy, każdy składający się z 15 punktów, czyli w sumie min. 60 stron.

Nic dziwnego, że dokument ten bywa dla niektórych klientów prawdziwym wyzwaniem. Spróbujmy zatem prześledzić krok po kroku jego budowę i rozwiać wszelkie wątpliwości związane z jego treścią.

Dane o banku i pośredniku

Punkt 1. określa, dla kogo został przygotowany formularz i do kiedy obowiązuje. W dalszej kolejności znajdziemy dane adresowe i kontaktowe banku oraz pośrednika (jeśli korzystamy z jego wsparcia), a także informacje o wynagrodzeniu za usługę pośrednictwa.

Parametry kredytu

W punkcie 3. określone są parametry kredytu, czyli kwota, waluta, okres kredytowania oraz rodzaj kredytu wraz z informacją o jego całkowitej kwocie. W punkcie tym znajdziemy również informacje o prawnych warunkach zabezpieczenia, czyli o oszacowanej wartości, zapisach dotyczących ustanowienia hipoteki, pełnomocnictwach do rachunków czy cesji z umów ubezpieczenia na rzecz banku.

Koszty kredytu

Bardzo ważny punkt 4. zawiera dokładne koszty kredytu, tj. jego rzeczywiste roczne oprocentowanie (RRSO) i składowe, ale także koszty jednorazowe, na które należy się przygotować przed uruchomieniem kredytu, oraz te ponoszone okresowo, związane np. z odnawianiem ubezpieczenia nieruchomości czy opłat za prowadzenie rachunku.

Raty i ich zmiany

Punkty 5., 6. i 7.  odnoszą się do rat kredytu. Znajdziemy w nich informacje o tym, na jaki okres kredyt zostanie przyznany i jaka będzie wysokość rat, a także poglądową symulację i – co bardzo ważne w przypadku kredytów hipotecznych – informację, do jakiego poziomu może zmienić się oprocentowanie i wysokość raty w przypadku zmian stóp procentowych. Jeśli interesujący nas kredyt przyznawany jest w obcej walucie, w tym właśnie miejscu zostaną nam przedstawione przykłady pokazujące to, jak na kredyt wpłynąć mogą zmiany kursu wymiany walut.

Warunki skorzystania z oferty

Następny w kolejności jest punkt 8., który opisuje, jakie warunki klient musi spełnić, aby skorzystać z danej oferty. Na tym etapie warto się chwilę zatrzymać i dokładnie przyjrzeć się temu, co tak naprawdę kryje oferta. Jakie produkty bankowe jesteśmy zobowiązani dodatkowo zakupić, na jak długo i ile będzie nas to kosztowało? Zwróćmy uwagę również na to, jakie konsekwencje poniesie za sobą ewentualna rezygnacja z zakupu dodatkowych produktów.

Informacje o prawach i konsekwencjach

Pod koniec formularza znajdziemy zapisy dotyczące możliwości i warunków przedterminowej spłaty oraz refinansowania lub przewalutowania kredytu.

W punkcie 11. i 13. dowiemy się, ile mamy czasu na podjęcie decyzji oraz podpisanie umowy, a także do kiedy możemy od niej odstąpić. Znajdziemy tu również informacje o konsekwencjach niewywiązania się z warunków umowy. Ostatnie punkty poinformują nas o możliwości składania ewentualnych skarg oraz o nadzorze nad bankami i pośrednikami.

Formularz z założenia ma umożliwić nam porównywanie różnych ofert i wybór takiej, która najbardziej nam odpowiada. Do tego potrzebna jest wnikliwa analiza. Może i bywa ona czasochłonna i problematyczna, ale pamiętajmy, że wybór, jaki nas czeka, będzie miał swoje konsekwencje na długie lata. Warto zatem poświęcić trochę czasu i wybrać właściwie.