Jaki nawóz pod ogórki gruntowe wybrać?

Pod ogórki gruntowe najlepiej sprawdza się nawóz bezchlorkowy NPK z przewagą fosforu i potasu, uzupełniony jesiennym obornikiem lub kompostem. Taki zestaw daje roślinom stabilny start, a w sezonie możesz go uzupełniać fertygacją lub nawozami dolistnymi, żeby plon był wysoki i smaczny. W kilku krokach da się dobrać nawóz pod ogórki gruntowe zarówno do dużej plantacji, jak i małego ogródka. Zapoznaj się z najważniejszymi zasadami nawożenia, które realnie przekładają się na zdrowe krzaki i chrupiące owoce.

Jakie wymagania pokarmowe mają ogórki gruntowe?

Ogórek gruntowy ma płytki system korzeniowy – główna masa korzeni znajduje się w warstwie około 30 cm. Z tej przyczyny szybko reaguje na braki składników pokarmowych, ale też na ich nadmiar. Zasilanie musi być więc systematyczne, równomierne i dobrze rozplanowane w czasie.

W porównaniu z innymi warzywami ogórek ma średnie zapotrzebowanie na azot i potas, ale bardzo wysokie na fosfor. Do kwitnienia dominuje potrzeba azotu, a w fazie wiązania i dorastania owoców rośnie rola fosforu i potasu. Bez ich stałego dopływu rośliny szybko przerywają plonowanie lub tworzą krótkie, zniekształcone owoce.

Za optymalne uznaje się w 1 litrze gleby: 80–120 mg N, 60–80 mg P, 160–220 mg K, 70–120 mg Mg i 1500–2000 mg Ca.

Azot, fosfor i potas

Azot odpowiada za intensywny wzrost pędów i liści oraz soczystą, zieloną barwę roślin. Do fazy 3–4 liści i budowy masy liściowej ogórek potrzebuje go najwięcej. Nadmiar azotu kończy się jednak „wybujałym” łęcinem, mniejszą liczbą zawiązków i gorszym smakiem, dlatego nawożenie azotowe trzeba kontrolować.

Fosfor jest szczególnie ważny dla systemu korzeniowego, tworzenia pędów i prawidłowego kwitnienia. Ogórek pobiera fosfor w formie rozpuszczalnych fosforanów, które przy zbyt kwaśnym odczynie gleby szybko przechodzą w formy trudno dostępne. Potas reguluje gospodarkę wodną – wpływa na jędrność owoców, odporność na suszę i stabilne owocowanie w tzw. falach plonowania.

Magnez, wapń i mikroelementy

Magnez jest częścią chlorofilu, dlatego jego niedobory objawiają się żółknięciem liści między nerwami i spadkiem intensywności fotosyntezy. Przy ogórkach gruntowych dobrze sprawdzają się nawozy zawierające magnez i siarkę, np. w formie siarczanów, które nie podnoszą nadmiernie zasolenia.

Wapń stabilizuje strukturę gleby oraz ściany komórkowe roślin. Gdy brakuje wapnia, owoce są podatne na pękanie i choroby. Mikroelementy – bor, żelazo, mangan, miedź, cynk – rzadko są deficytowe na glebach regularnie nawożonych obornikiem lub kompostem. Problemy pojawiają się przy skrajnym pH: na glebach zasadowych spada dostępność manganu, żelaza, boru i miedzi, a na kwaśnych – molibdenu.

Jak przygotować ziemię pod ogórki gruntowe?

Ogórek najlepiej rośnie w ziemi żyznej, zasobnej w próchnicę, dobrze napowietrzonej i szybko nagrzewającej się. Bardzo dobrze udaje się w pierwszym roku po jesiennym nawożeniu obornikiem lub kompostem, gdy wierzchnia warstwa gleby jest bogata w materię organiczną.

Podłoże powinno mieć odczyn w zakresie pH 6,0–7,0, czyli lekko kwaśny do obojętnego. Nadmierna kwasowość ogranicza pobieranie fosforu i części mikroelementów, a zbyt wysoki odczyn blokuje mangan, żelazo, bor i miedź. Wapnowanie najlepiej wykonać co najmniej 4–5 tygodni przed zastosowaniem obornika lub innych nawozów naturalnych.

Najlepsza ziemia pod ogórki gruntowe to podłoże żyzne, próchniczne, o pH 6–7, dobrze zatrzymujące wodę, ale nie podmokłe.

Obornik, kompost i nawozy zielone

Na większych areałach sprawdza się klasyczny obornik – krowi, bydlęcy, czasem kurzy. Na małych grządkach wygodny jest obornik bydlęcy granulowany, pozbawiony nasion chwastów i patogenów. Granulki wysiewa się jesienią (około 100–200 g/m²), a ziemię płytko przekopuje.

Jeśli nie ma dostępu do obornika, bardzo dobrze działa kompost z odpadów ogrodowych i kuchennych: ściętych chwastów, liści, skórek warzyw, fusów z kawy. Warto też siać rośliny na nawóz zielony, np. facelię, łubin, groch, grykę, które wzbogacają glebę w materię organiczną i wyciągają składniki z głębszych warstw. Ich masę roślinną rozdrabnia się i miesza z glebą jesienią lub wczesną wiosną.

Podłoże do rozsady ogórków

Przy produkcji rozsady istotna jest ziemia o stabilnym pH i równomiernej strukturze. Dobre podłoże do wysiewu nasion ogórków zawiera nawóz startowy, ma regulowany odczyn i dodatek hydrożelu, który wyrównuje wilgotność. Dzięki temu siewki rosną równomiernie, a korzenie dobrze wypełniają doniczki lub kostki.

Silna, dobrze odżywiona rozsada lepiej przyjmuje się w gruncie i szybciej wchodzi w owocowanie. To przekłada się na równy, wysoki plon, szczególnie gdy łączy się ją później z fertygacją.

Jaki nawóz pod ogórki gruntowe zastosować przed siewem?

Nawożenie przedwegetacyjne jest bazą żywienia ogórków. Na etapie przygotowania pola dobrze sprawdzają się nawozy wieloskładnikowe NPK o niskiej zawartości chlorków. Ogórki, podobnie jak wiele warzyw, źle znoszą wysokie stężenie jonów chlorkowych w glebie.

Dobrym przykładem nawóz pod ogórki gruntowe stanowią produkty typu Blaukorn/Blaucorn, bezchlorkowa Polifoska czy granulowany nawóz Fertimax Complex 12-11-18. Zawierają one azot, fosfor, potas, magnez, siarkę oraz zestaw mikroelementów, co pozwala zbudować pełne tło pokarmowe na starcie uprawy.

Nawozy wieloskładnikowe bezchlorkowe

Fertimax Complex dostarcza 12% azotu amonowego, 11% fosforu (z czego 8,5% rozpuszczalne w wodzie), 18% potasu w formie siarczanowej, około 35% SO₃, magnez i mikroelementy. Granula ma równomierną frakcję i wysoką higroskopijność, więc szybko wchłania wodę i uwalnia składniki w strefie korzeni.

Podobnie działają nawozy typu Blaukorn – wieloskładnikowe, o niskiej zawartości chlorków, przeznaczone m.in. dla warzyw wrażliwych. Takie nawozy do ogórków rozsiewa się zwykle 2–3 tygodnie przed siewem lub sadzeniem, aby granule częściowo się rozpuściły, a składniki stały się dostępne.

Kiedy i jak rozsiewać nawóz?

Nawóz pod ogórki gruntowe można wysiać rzutowo na całej powierzchni pola, a następnie płytko wymieszać z glebą. W uprawach towarowych często stosuje się podsiewacze montowane na maszynach do formowania zagonów lub siewników punktowych, które aplikują granulat dokładnie w strefie przyszłych rzędów ogórków.

Dawki nawozów wieloskładnikowych zależą od zasobności gleby i planowanego plonu, zwykle mieszczą się jednak w przedziale 150–300 kg/ha. Przy amatorskiej uprawie warto oprzeć się na zaleceniach z opakowania i nie przekraczać górnych dawek. Zbyt obficie zasilana działka – jak pokazują przykłady ogrodów nawożonych corocznie dużą ilością obornika krowiego – potrafi dać bujne dynie, ale bardzo słabe ogórki.

Czym nawozić ogórki gruntowe w trakcie sezonu?

Po wschodach lub przyjęciu się rozsady przychodzi moment na nawożenie bieżące. Ogórki z siewu do gruntu po raz pierwszy zasila się, gdy mają 3–4 liście właściwe. Rozsadę – około dwa tygodnie po posadzeniu. Kolejne nawożenia wykonuje się w fazie pierwszych zawiązków, a następne co 2–3 tygodnie, jeśli rośliny rosną słabiej.

W nowoczesnych uprawach polowych bardzo dobrze sprawdza się fertygacja, czyli podawanie nawozów wraz z wodą przez linie kroplujące. Przy dobrze zaplanowanym programie zużycie nawozów w sezonie może sięgać nawet 1000 kg/ha, ale w zamian plon i okres zbiorów wyraźnie się wydłużają.

Fertygacja umożliwia regularne podawanie składników pokarmowych z każdym podlewaniem, dzięki czemu ogórki utrzymują stabilną kondycję i plonują do późnej jesieni.

Nawożenie doglebowe i fertygacja

W początkowej fazie wzrostu (do wytworzenia wąsów czepnych) zwykle wystarcza nawożenie przedsiewne i woda. Gdy rośliny zaczynają intensywnie rosnąć, do systemu nawadniania wprowadza się nawozy wieloskładnikowe, np. serię Solinure (z przewagą potasu w okresie owocowania) czy produkty linii Fertygold. Spotyka się programy, w których tygodniowo na 1 ha podaje się np. 75 kg nawozu 10-5-39 i niewielki dodatek nawozu azotowego oraz kwasu azotowego do korekty pH wody.

Ogrodnicy hobbyści mogą nawadniać ogórki co 5–7 dni mniejszymi dawkami wody, a nawozy rozpuszczalne wprowadzać co 2–3 podlewanie. Ważne, aby w okresie przed kwitnieniem dominował azot i fosfor (np. nawozy typu 18-18-18 lub 30-10-10), a w czasie owocowania – potas (formuły w stylu 5-10-43).

Nawożenie dolistne ogórków

Dolistne nawożenie ogórków jest szczególnie przydatne, gdy gleba jest chłodna i korzenie słabo pobierają składniki (częsty problem w czerwcu przy zimnych nocach). Używa się wtedy nawozów rozpuszczalnych o zrównoważonym składzie lub z przewagą fosforu na start i potasu w czasie zbiorów.

Braki magnezu uzupełnia się nawozami typu magnez + siarka, np. preparatami w rodzaju Magnitech. Dla poprawy kwitnienia i zawiązywania owoców można stosować nawozy fosforowe (np. 12-42-12) oraz biostymulatory na bazie alg morskich. Część nawozów naturalnych, jak nawóz z pokrzywy, działa zarówno dokarmiająco, jak i wzmacniająco przeciw chorobom i szkodnikom.

Jaki nawóz naturalny do ogórków gruntowych wybrać?

Coraz więcej osób szuka sposobu, by ogórki gruntowe zasilać nawozami naturalnymi. Czy da się połączyć dobre plony z „czystym składem” nawożenia? Przy rozsądnym planie – tak. Podstawą jest kompost, obornik oraz gotowe nawozy ekologiczne na bazie masy roślinnej lub biohumusu.

Granulowane nawozy ekologiczne do pomidorów, ogórków i ziół dostarczają zarówno makroelementy, jak i próchnicę oraz pożyteczne mikroorganizmy. W uprawach działkowych popularny jest Biohumus – nawóz płynny powstający z przetworzenia substancji organicznej przez dżdżownice. Działa łagodnie, nie grozi przenawożeniem i odbudowuje życie biologiczne gleby.

Prawidłowo nawożone ogórki są jędrne, dobrze wykształcone, bez goryczki, a w przetworach nie rozpadają się i zachowują intensywny smak.

Na małych grządkach można sięgać po proste „domowe” rozwiązania: kompost, rozcieńczone gnojówki roślinne (np. z pokrzywy), umiarkowane ilości fusów z kawy pod ogórki, a w razie potrzeby – ekologiczne nawozy płynne do ogórków. Trzeba jedynie pilnować umiaru, bo zbyt częste i zbyt obfite dawki obornika lub gnojówki potrafią całkowicie rozregulować stosunki pokarmowe w glebie.

Przy nawierzchniowych uprawach warto też zadbać o otoczenie plantacji. Rośliny miododajne – ogórecznik, koper, oregano – posadzone w pobliżu przyciągają pszczoły i inne zapylacze. Lepsze zapylenie to więcej równych, dobrze wykształconych ogórków z każdej rośliny.